rules: big balance pass (actions, Zapał, dodge damage, Pomoc, Przerażony), spell-cost rework, economy fixes, NPC power-tier rebalance

- Action economy: 1 Zapał buys 1 extra Action or 2 extra Immediate Actions; Oportunista uncapped
- Unik: failed dodge damage = net successes + 2; Szarża/Szaleńczy atak conditions; Powalenie, Parowanie, Przewrócony, Oszołomiony, Koncentracja updates
- New: Pomoc action, Przerażony state, cheat sheets, rounding conventions
- Spells: cost formula rework (51 files), Magiczny Pocisk min-1 rule, aegis-zeus rename
- Economy and Kości Losu fixes
- Bestiariusz: Diana ZM raised, Narcyza fatigue drawback, Pelagius Treasury artifacts

Co-Authored-By: Claude Sonnet 5.5 <noreply@anthropic.com>

rules/Zaokrąglanie i Konwencje.md

@@ -0,0 +1,66 @@
+---
+tags:
+  - rule
+  - hub
+  - conventions
+aliases:
+  - Zaokrąglanie
+  - Zasada zaokrąglania
+  - Konwencje
+  - Zaokrąglanie i Konwencje
+---
+# Zaokrąglanie i Konwencje
+
+> [!important] Złota zasada zaokrąglania
+> **W tym systemie wszystko, co wychodzi ułamkiem, zaokrągla się W GÓRĘ** - połowa z 5 to 3, jedna trzecia z 10 to 4, ×1,5 z 3 to 5.
+> Jeżeli jakaś zasada działa inaczej, **tekst tej zasady mówi to wprost** (patrz: tabela wyjątków poniżej). Jeżeli tekst nie wspomina o zaokrąglaniu - zaokrąglasz w górę.
+
+## Wyjątki od zasady zaokrąglania w górę
+
+To są **wszystkie** miejsca, w których zaokrąglamy inaczej. Każde z nich jest w swoim opisie oznaczone jako wyjątek.
+
+| Zasada | Jak zaokrąglamy | Gdzie jest opisana |
+| --- | --- | --- |
+| **Koszt many nowo tworzonego zaklęcia** (wynik wzoru kosztu) | do **najbliższej** liczby całkowitej, minimum 1 mana (np. 1,4 → 1; 1,5 → 2; 1,9 → 2) | [Kroki tworzenia zaklęcia](01.%20Księga%20Magii/Rozdział%20VII%20-%20Tworzenie%20Zaklęć/Kroki%20tworzenia%20zaklęcia.md) (krok 9) |
+| **Bonus z Nadczarowania od 3. Poziomu** (połowa bonusu) | **w dół**, ale nigdy poniżej 1 | [Zasada Nadczarowywania Zaklęć](01.%20Księga%20Magii/Rozdział%20II%20-%20Teoria%20Rzucania%20Zaklęć/Zasada%20Nadczarowywania%20Zaklęć.md) |
+| **Obrażenia od ognia z Talentem Hartowany w Ogniu** (połowa obrażeń) | **w dół** | [Hartowany w Ogniu](03.%20Złoto,%20Stal%20i%20Magia/Aneks%20A%20-%20Nowe%20Talenty/Hartowany%20w%20Ogniu.md) |
+
+## Miejsca, w których zaokrąglanie w górę jest zapisane wprost
+
+Dla porządku - te zasady same przypominają o zaokrąglaniu w górę:
+
+- **Zapał** - połowa Atrybutu Dusza ([Zapał](00.%20Podręcznik%20Gry/Rozdział%20II%20-%20Tworzenie%20Postaci/Zapał.md)),
+- **Koncentracja** - trzecia część utraconej Żywotności ([Koncentracja](00.%20Podręcznik%20Gry/Aneks%20A%20-%20Stany%20Postaci/Koncentracja.md)),
+- **Parowanie** - połowa Umiejętności Walka Wręcz atakowanego ([Parowanie](00.%20Podręcznik%20Gry/Rozdział%20IV%20-%20Talenty/Parowanie.md)),
+- **Niezniszczalne Zaklęcia** - połowa Zdolności Magicznych ([Niezniszczalne Zaklęcia](00.%20Podręcznik%20Gry/Rozdział%20IV%20-%20Talenty/Niezniszczalne%20Zaklęcia.md)),
+- **Metamagia** - Punkty Metamagii ([Metamagia](02.%20Klątwa%20Otchłani/Rozdział%20II%20-%20Talenty/Metamagia.md)),
+- **Dary Otchłani 66-70** - utrata Żywotności ([Dary Otchłani](02.%20Klątwa%20Otchłani/Rozdział%20III%20-%20Dary%20Otchłani.md)),
+- **Potęga Efektu** - mnożniki ×0,5 i ×1,5 ([Tabela Potęgi Efektu](01.%20Księga%20Magii/Rozdział%20VII%20-%20Tworzenie%20Zaklęć/Tabela%20Potęgi%20Efektu.md)),
+- **Magiczny Pocisk** i **Magiczna Tarcza** - połowa Zdolności Magicznych ([Magiczny Pocisk](../spells/general/magic-missile.md), [Magiczna Tarcza](../spells/general/magic-shield.md)).
+
+Wszystkie inne "połowy" i "trzecie części" w podręcznikach (połowa Ruchu, trzecia część puli Many po Krótkim Odpoczynku, połowa puli Many po Ciężkiej Zapaści, połowa Umysłu przy limicie artefaktów itd.) również zaokrąglamy w górę.
+
+## Jak to liczyć - szybkie przykłady
+
+| Sytuacja | Obliczenie | Wynik |
+| --- | --- | --- |
+| Zapał postaci z Duszą 5 | ½ × 5 = 2,5 | **3** |
+| Magiczny Pocisk, Zdolności Magiczne 5 | ½ × 5 = 2,5 | **3** obrażenia |
+| Magiczna Tarcza, Zdolności Magiczne 5 | ½ × 5 = 2,5 → 3, plus 1 | **4** punkty wytrzymałości |
+| Krótki Odpoczynek, pula Many 36 | ⅓ × 36 | **12** many |
+| Krótki Odpoczynek, pula Many 21 | ⅓ × 21 | **7** many |
+| Ruch 10 m, postać Spowolniona | ½ × 10 | **5** m |
+| Ruch 9 m, postać Spowolniona | ½ × 9 = 4,5 | **5** m |
+| Nowe zaklęcie, wzór daje 2,5 | najbliższa całkowita (**wyjątek**) | **3** many |
+| Nadczarowanie, 3. Poziom, bonus +3 | ½ × 3 = 1,5 w dół (**wyjątek**) | **+1** |
+
+## Pozostałe konwencje zapisu
+
+- **T:S** - Trudność (próg na k6, od którego kość liczy się jako Sukces) oraz liczba wymaganych Sukcesów. Przeciętny test to **4:1**.
+- **Stopień trudności** - "o jeden Stopień trudniejszy" znaczy **+1 do Trudności** (np. 4:1 → 5:1), "o jeden Stopień prostszy" znaczy -1.
+- **Jedynka** na kości jest zawsze porażką, **szóstka** zawsze Sukcesem, niezależnie od modyfikatorów.
+- **k6, k3, k2, k10** - kość o danej liczbie ścianek; **Nk6** - rzut N kośćmi sześciościennymi, wyniki sumujemy (np. w tabelach kar).
+- **Minimum** - jeśli zasada mówi "do minimum 0/1", wynik nigdy nie spada poniżej tej wartości.
+- **Pierwszeństwo zasad** - zasady zaklęć, eliksirów i modlitw z [Księgi Magii](01.%20Księga%20Magii.md) nadpisują te z Podręcznika Gry; opis konkretnego zaklęcia, Talentu lub przedmiotu nadpisuje zasadę ogólną.
+
+Zobacz też: [Ściągawka Gracza](Ściągawka%20Gracza.md) · [Ściągawka Mistrza Gry](Ściągawka%20Mistrza%20Gry.md) · [Zasady Gry](Zasady%20Gry.md)